Intervisie-Casus Formulator
Intervisie-Casus Formulator in het MBO
mbo tools ·
Een student haakt tijdens een praktijkopdracht af, terwijl jij juist zelfstandigheid wilt stimuleren. Je wilt dit bespreken met collega’s, maar je verhaal blijft hangen in losse gebeurtenissen en mogelijke verklaringen. Wat gebeurde er precies, wat deed jij en waarover wil je advies? Intervisie-Casus Formulator is bedoeld om je eigen onderwijskundige of pedagogische dilemma gestructureerd op te schrijven. Voor mbo-docenten kan dat een vertrekpunt zijn voor een intervisiebijeenkomst. Niet een algemeen gesprek over een ‘lastige groep’, maar een afgebakende situatie met een open vraag staat dan centraal. De inhoud en professionele afwegingen blijven van jou.
Wat is Intervisie-Casus Formulator en voor wie?
Intervisie-Casus Formulator is een actieve tool voor het formuleren van een eigen onderwijskundig of pedagogisch dilemma volgens de STARR-methodiek, met een open vraag aan de intervisiegroep. STARR staat voor Situatie, Taak, Actie, Resultaat en Reflectie. De tool past bij docenten en praktijkopleiders die hun handelen willen bespreken met collega’s. In het mbo kan het bijvoorbeeld gaan om begeleiding tijdens een beroepsgerichte opdracht of een dilemma rond de BPV. De beschreven functie is het structureren van de casus; het voeren van het gesprek en het afwegen van vervolgstappen gebeurt door de deelnemers.
Kernfunctionaliteiten
Een eigen dilemma gestructureerd opschrijven
De tool is gericht op het formuleren van een onderwijskundige of pedagogische situatie uit je eigen praktijk. Dat geeft de intervisie een concreet onderwerp. Als docent kun je daarbij kiezen voor één moment waarop je twijfelde, in plaats van allerlei gebeurtenissen tegelijk te bespreken.
Werken volgens de STARR-methodiek
De STARR-structuur vormt de leidraad voor de casusbeschrijving. Door situatie, taak, actie, resultaat en reflectie te onderscheiden, kun je je eigen handelen gerichter onderzoeken. De pedagogische waarde zit in het zichtbaar maken van de samenhang tussen de context, jouw keuze en wat er vervolgens gebeurde.
Een open vraag aan de groep opnemen
Bij de casus hoort een open vraag voor de intervisiegroep. Daarmee kun je ruimte maken voor verschillende perspectieven, in plaats van alleen bevestiging te vragen. Welke vraag het meest leerzaam is, hangt af van jouw dilemma en van wat je met collega’s wilt verkennen.
Praktijkvoorbeeld / Casus
Fictief praktijkvoorbeeld: een mbo-docent begeleidt studenten bij een gezamenlijke beroepsgerichte opdracht. Eén student laat het werk aan groepsgenoten over. De docent spreekt hem tijdens de les aan, waarna de student nauwelijks meer meedoet. Voor de intervisie gebruikt de docent Intervisie-Casus Formulator om dit dilemma volgens STARR te beschrijven. Bij Situatie noteert zij de opdracht en het moment waarop de samenwerking vastliep. Bij Taak beschrijft zij haar verantwoordelijkheid: deelname stimuleren en aandacht houden voor de groep. Bij Actie legt zij vast wat zij zei en deed. Bij Resultaat beschrijft zij de waargenomen reactie, zonder daar meteen een oorzaak aan toe te schrijven. Bij Reflectie onderzoekt zij haar twijfel: gaf zij voldoende ruimte voor uitleg, of stuurde zij te snel? Haar open vraag luidt: ‘Hoe kan ik een student aanspreken op deelname en tegelijk ruimte houden om te begrijpen wat hem belemmert?’ De casus biedt zo materiaal voor het gesprek. Eventuele adviezen en nieuwe handelingsmogelijkheden komen van de deelnemers, niet van een hier beschreven adviesfunctie.
Voordelen voor MBO-onderwijs
- Een afgebakende casus kan collega’s helpen om eerst de situatie te begrijpen voordat zij oplossingen aandragen.
- De aandacht voor het eigen handelen ondersteunt professionele reflectie, zonder het dilemma uitsluitend bij de student neer te leggen.
- Een open intervisievraag biedt ruimte om verschillende pedagogische afwegingen naast elkaar te onderzoeken.
- Dezelfde structuur is bruikbaar voor uiteenlopende dilemma’s, zolang een concrete onderwijs- of begeleidingssituatie centraal staat.
Veelgestelde vragen
Kan ik een dilemma uit de BPV gebruiken?
Een pedagogisch of onderwijskundig dilemma uit de BPV past bij het beschreven doel. Denk aan twijfel over hoeveel zelfstandigheid je een student geeft. Beschrijf vooral jouw rol, handelen en leervraag.
Geeft Intervisie-Casus Formulator zelf pedagogisch advies?
De aangeleverde toolinformatie noemt het structureren van een dilemma volgens STARR en het opnemen van een open groepsvraag. Een ingebouwde adviesfunctie is niet beschreven. De intervisiegroep bespreekt de casus.
Is dit een instrument voor formatief toetsen?
De beschreven toepassing is voorbereiding op intervisie, niet formatief toetsen. Een docent kan wel een dilemma over feedback of toetsing als onderwerp kiezen. Dat onderwerp is de eigen invulling van de docent.